Chính phủ đề xuất tiền bồi thường, tái định cư cho các dự án lớn, quan trọng tại Thủ đô có thể gấp 2 lần mức quy định.
Chiều 4/12, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội dự thảo nghị quyết những cơ chế, chính sách đặc thù để triển khai các dự án lớn tại Hà Nội.
Theo dự thảo, các dự án lớn, quan trọng tại Thủ đô gồm dự án đầu tư công, PPP, dự án cần triển khai ngay theo chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Đảng ủy Chính phủ, Ban chấp hành Đảng bộ TP Hà Nội.
Ngoài ra, nhóm này còn có các dự án đáp ứng tiêu chí quan trọng quốc gia; dự án sử dụng ngân sách địa phương hay thuộc danh mục thu hút nhà đầu tư chiến lược cùng có tổng mức đầu tư từ 30.000 tỷ đồng trở lên; dự án cải tạo chung cư cũ; xử lý các điểm nghẽn về ùn tắc giao thông, úng ngập, ô nhiễm môi trường.
Chính phủ đề xuất HĐND hoặc Chủ tịch UBND TP Hà Nội sẽ quyết định chủ trương các dự án này, thay vì trình Quốc hội, Thủ tướng phê duyệt. Để rút ngắn thời gian chuẩn bị, một số dự án trong nhóm này (trừ cải tạo chung cư, dự án xử lý các điểm nghẽn) cũng có thể được lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt.
Cơ quan soạn thảo cũng đề nghị với các dự án cần triển khai theo chỉ đạo (của Bộ Chính trị, Ban Bí thư...), HĐND TP Hà Nội quyết định mức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư gấp 2 lần quy định. Các dự án cũng được thực hiện các thủ tục về quy hoạch, khởi công xây dựng đồng thời với thủ tục chấp thuận, quyết định chủ trương đầu tư.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính Kinh tế Phan Văn Mãi tán thành sự cần thiết ban hành nghị quyết theo trình tự thủ tục rút gọn, góp phần tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, huy động nguồn lực, thúc đẩy Thủ đô phát triển nhanh, bền vững.
Tuy nhiên, Ủy ban yêu cầu Chính phủ rà soát một số quy định tại dự thảo không thuộc thẩm quyền của Quốc hội như lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu; cho phép triển khai dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị hoặc xây dựng lại nhà chung cư theo loại hợp đồng xây dựng, chuyển giao (BT).
Góp ý tại phiên họp, Phó tổng Kiểm toán Nhà nước Trần Minh Khương nói rằng đề xuất mức bồi thường, hỗ trợ tái định cư gấp 2 lần quy định là chưa chặt chẽ. Theo ông, đề xuất này nên sửa thành giá bồi thường sát thị trường; khoản hỗ trợ ổn định đời sống, đào tạo nghề bằng 2 lần mức quy định.
Về trình tự rút gọn, Phó tổng Kiểm toán Nhà nước nói có thể gây rủi ro về chất lượng, an toàn công trình khi khởi công mà chưa hoàn thiện các thủ tục. Vì vậy, ông đề nghị dự án cần được duyệt thiết kế kỹ thuật, bản vẽ thi công trước khi triển khai.
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Tư pháp Hoàng Thanh Tùng yêu cầu cơ quan soạn thảo rà soát kỹ dự thảo để tránh trùng lặp với Luật Thủ đô (hiện luật này đã có quy định về các dự án trọng điểm).
Bên cạnh đó, ông Tùng nói HĐND được quyết định chủ trương đầu tư với dự án dùng vốn ngân sách của thành phố, theo Luật Thủ đô. Tuy nhiên, dự thảo nghị quyết mở rộng sang cả với dự án sử dụng nguồn vốn Trung ương. Vì vậy, ông lo ngại tính khả thi và sự đảm bảo cho nguồn vốn các dự án.
Giải trình sau đó, Bộ trưởng Tài chính cho biết sẽ nghiên cứu để gói gọn thẩm quyền duyệt chủ trương đầu tư với những dự án sử dụng ngân sách của thành phố. Về thu hồi đất, theo Bộ trưởng, cơ quan soạn thảo sẽ chỉnh lý theo hướng HĐND không quyết định danh mục, mà duyệt từng dự án cụ thể khi có chỉ đạo của cấp có thẩm quyền (Bộ Chính trị, Ban Bí thư...), thực hiện theo ủy quyền để đảm bảo sự chặt chẽ.
Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết thành phố cùng các bộ, ngành đã rà soát kỹ lưỡng trên cơ sở thực tiễn từ các công trình, dự án đang vướng mắc. "Đây là mong muốn của Thủ đô, các bộ, ngành để tháo gỡ, nhất là với các dự án trọng điểm trong thời gian tới", ông cho hay.
Vì vậy, Chủ tịch Hà Nội mong muốn Quốc hội xem xét thông qua nghị quyết để thành phố kịp thời triển khai ngay một số công trình, dự án, cũng như thực hiện quy hoạch thủ đô đáp ứng yêu cầu phát triển dài hạn.
